Kiruna – De Europese Commissie werkt aan een voorstel om de staatssteunregels op het vlak van groene subsidies te versoepelen. Dat heeft Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen vrijdag gezegd. De maatregel, waarover de lidstaten momenteel bevraagd worden, kadert in het Europese antwoord op de Amerikaanse Inflation Reduction Act (IRA), die investeringen in groene technologie faciliteert maar het mondiale ‘level playing field’ bedreigt.

Von der Leyen was vrijdag met de voltallige Commissie op werkbezoek in Zweden, dat sinds begin januari het tijdelijke voorzitterschap van de EU waarneemt. Op een afsluitende persconferentie met premier Ulf Kristersson ging de Commissievoorzitter uitgebreid in op de bezorgdheid die in Europese middens leeft over de oneerlijke concurrentie vanuit andere delen van de wereld.

“Als er geen mondiaal gelijk speelveld meer is, kan dat een negatief effect hebben op de competitiviteit en het investeringsklimaat in Europa”, zei Von der Leyen. Ze noemde het een goede zaak dat de VS hun groene industrie stimuleren, maar zei “intens” met Washington samen te werken om de nadelige bijwerkingen van de IRA-wet op Europa weg te werken. Overigens, de oneerlijke concurrentie in de ‘greentech’-industrie vanuit China is nog veel groter, voegde ze eraan toe.

Maar hoe dan ook wil Europa intern maatregelen treffen om de aantrekkingskracht van zijn industrie te verbeteren. De Commissie is door de lidstaten gevraagd met voorstellen te komen. Een daarvan, gaf Von der Leyen toe, is het aanpassen van de staatssteunregels. “We moeten publieke investeringen in de transitie faciliteren, als brugmaatregel”, zei ze. “Met de lidstaten overleggen we momenteel over doelgerichte en tijdelijke aanpassingen, om ons regelgevend kader meer voorspelbaar en meer eenvoudig te maken.”

“We moeten publieke investeringen in de transitie faciliteren, als brugmaatregel.”

Ursula von der Leyen

Maar omdat de Commissie toegeeft dat niet alle lidstaten de financiële slagkracht hebben om hun industrie te steunen, werkt ze ook aan een nieuw fonds. Tegelijk moet gekeken worden hoe grensoverschrijdende projecten van gemeenschappelijk Europees belang gestimuleerd kunnen worden.

Europees commissaris voor de Interne Markt Thierry Breton zei deze week dat hij de hand legt aan maatregelen die “gelijkaardig” zijn aan die van de Verenigde Staten. Toen Von der Leyen eind vorig jaar al een tijdelijke versoepeling van de staatssteunregels opwierp, waarschuwde Belgisch premier Alexander De Croo al voor de impact op de Europese interne markt. Hij zei toen meer te voelen voor een fonds voor de groene omslag. Een paar dagen geleden nog zei De Croo in een reeks interviews dat Europa hoe dan ook niet bij de pakken kan blijven zitten en met maatregelen moet komen om de “oneerlijke” concurrentie vanuit de VS te counteren.

De concrete voorstellen van de Commissie worden in de komende weken verwacht. Op 9 en 10 februari komen de Europese leiders in Brussel bijeen voor een bijzondere top over het Europese concurrentiebeleid.

13/01/2023

Duitse en Franse ministers vragen Afrikaanse Unie om solidair te zijn met Europa

Addis Abeba – De Duitse en Franse ministers van Buitenlandse Zaken hebben de Afrikaanse Unie opgeroepen om meer solidariteit te tonen met Europa tegen de Russische inval in Oekraïne. Dat deden ze tijdens een bezoek aan het hoofdkwartier van de organisatie in de Ethiopische hoofdstad Addis Abeba.

Volgens de Duitse minister van Buitenlandse Zaken Annalena Baerbock is samenwerking tussen de Europese Unie en de Afrikaanse Unie noodzakelijk om ook andere enorme crisissen in de wereld aan te pakken, zoals de klimaatverandering, voedseltekorten en gewapende conflicten in Europa en Afrika.

“In tijden als deze, wanneer onze vredevolle orde in Europa wordt aangevallen door de Russische agressieoorlog, hebben wij Europeanen de hulp van onze vrienden en partners wereldwijd nodig”, zei Baerbock. “We kunnen deze gezamenlijke crisissen en uitdagingen samen oplossen.”

“Wij Europeanen hebben de hulp van onze vrienden en partners wereldwijd nodig.”

Duitse buitenlandminister Annalena Baerbock

Baerbock verklaarde nog dat de EU en AU waarden delen rond vrede, veiligheid en vrijheid en dat de Russische aanval ook een aanval is op die waarden.

Haar oproep zal op het Afrikaanse continent op gemengde manier ontvangen worden. Verschillende Afrikaanse landen zijn sterk afhankelijk van Russische steun en distantiëren zich niet graag van Moskou.

Zo onthield Ethiopië zich bij stemming over de VN-resolutie waarin Rusland werd opgeroepen zich terug te trekken uit Oekraïne en verwierp het land later pogingen om Rusland uit te sluiten van de VN-Mensenrechtenraad of om Rusland op te roepen herstelbetalingen te doen aan Oekraïne.

De Franse minister van Buitenlandse Zaken Catherine Colonna benadrukte eveneens het belang van multilaterale samenwerking en zei dat de Russische agressie “een bedreiging vormt voor de fundamentele beginselen van het Handvest van de Verenigde Naties”.

13/01/2023

Aantal illegale binnenkomers in EU op hoogste niveau sinds 2016

Warschau – Het aantal illegale binnenkomsten in de Europese Unie is in 2022 met 64 procent gestegen ten opzichte van het jaar voordien. Daarmee wordt het hoogste niveau bereikt sinds 2016. Zo’n 330.000 mensen zijn de EU binnengekomen en geregistreerd, 45 procent daarvan volgde de Westelijke Balkanroute. Dat laat het Europese agentschap voor de beveiliging van de grenzen, Frontex, vrijdag weten.

“Het gaat om het tweede jaar op rij dat we een stijging noteren”, stelt Frontex in een perscommuniqué. “47 procent van de illegale binnenkomers zijn van Syrische, Afghaanse of Tunesische nationaliteit.” Voor de Syriërs gaat het om 94.000 mensen, het dubbele van het jaar voordien.

Via de Westelijke Balkanroute werden 145.600 mensen geregistreerd, een stijging met 136 procent ten opzichte van 2021. Via de Middellandse Zeeroute kwamen 100.000 mensen illegaal aan in Europa. Hier is sprake van een toename met 50 procent.

Ongeveer één op de tien illegale binnenkomers is een vrouw en in zo’n negen procent van de gevallen gaat het om minderjarigen.
Daarnaast werden ook dertien miljoen vluchtende Oekraïners geteld die via Oekraïense grenzen of via Moldavië de EU binnen zijn gekomen. Tien miljoen Oekraïners maakten inmiddels de andere beweging en keerden weer terug naar hun land.

13/01/2023

België vraagt Europees relancegeld nog niet aan

Brussel – België zou vandaag/vrijdag 850 miljoen euro Europees relancegeld kunnen aanvragen, maar doet dat nog niet. Staatssecretaris voor de Relance Thomas Dermine (PS) wil eerst dat alle projecten die met Europa zijn afgesproken, rond zijn, en voor twee van de twintig zogenaamde mijlpalen is dat nog niet het geval. “Voor de uitvoering van die projecten zal dit geen invloed hebben”, verzekert Dermine.

Ons land maakt aanspraak op 4,5 miljard euro uit het Europese Relancefonds. De Europese Commissie stampte dat uit de grond om de lidstaten te helpen hun economie te herlanceren na de coronacrisis. België kon vandaag een eerste schijf van 850 miljoen euro aanvragen, maar doet dat nog niet.

In ruil voor dat geld had de federale regering twintig mijlpalen met de Commissie afgesproken. Voor 18 van de 20 projecten “zitten we helemaal goed”, zegt Dermine in De Ochtend op Radio 1. Het gaat daarbij om het regime van de bedrijfswagens en de 5G-veiling, maar ook scanners voor de Antwerpse haven en het energie-eiland.

Een mijlpaal die niet afgeklopt raakte, is de pensioenhervorming. De Europese Commissie vraagt vier dingen, aldus Dermine, en het is op het vlak van de betaalbaarheid op de lange termijn dat het schoentje zoals bekend knelt. Volgens de staatssecretaris is zijn partij bereid op zoek te gaan naar een nieuw compromis, al merkt hij wel op dat de Europese Commissie “geen superstrenge hervorming” vraagt.

Dermine hoopt dat Vivaldi binnenkort tot een akkoord kan komen. Premier Alexander De Croo sprak eerder de ambitie uit in maart een reeks hervormingen af te kloppen, onder meer over de pensioenen. “De regering heeft altijd compromissen kunnen vinden”, aldus de staatssecretaris, die daarbij verwijst naar de arbeidsmarkt. “Vandaag zijn er voor het eerst meer dan 5 miljoen Belgen aan de slag. Deze regering heeft op twee jaar telkens 100.000 jobs gecreëerd.”

België is overigens niet het enige land dat om uitstel van de deadline heeft gevraagd. Ook Duitsland zit in dezelfde situatie, merkt Dermine op.

13/01/2023

Commissie hamert op veiligheid kerncentrales na Belgisch akkoord met Engie

Brussel – De Europese Commissie heeft akte genomen van het akkoord dat de federale regering eerder deze week met Engie sloot over de levensduurverlenging van de kerncentrales Doel 4 en Tihange 3. Ze hamert op de noodzaak om “de hoogste mate van nucleaire veiligheid” van de twee jongste kerncentrales te garanderen. Dat zegt de Commissie vrijdag in een reactie aan Belga.

Elke EU-lidstaat heeft het recht zelf te beslissen over zijn energiemix, brengt de Commissie in herinnering. Tegelijk moet wel rekening gehouden worden met het REPowerEU-plan, dat grootschalige investeringen in energie-efficiëntie, hernieuwbare energie en het elektriciteitsnetwerk stimuleert (om Europa al tegen 2027 volledig onafhankelijk te maken van Russische fossiele brandstoffen), maar dat wel de “rol van kernenergie en binnenlandse gasbronnen erkent”.

Nu het akkoord met Engie er ligt, “moet België zich er nu van vergewissen dat de nodige regelgevende stappen worden gezet om de verlenging van de uitbating te formaliseren en de hoogste mate van nucleaire veiligheid van deze centrales te garanderen”, zegt de Commissie. Lidstaten zijn door de geldende Euratom-wetgeving verplicht om de hoogste standaarden te halen.

De Europese Commissie zal zich overigens nog formeel moeten uitspreken over het akkoord met Engie, en dan vooral over het feit of er al dan niet sprake is van ongeoorloofde staatssteun. Die beslissing wordt in 2024 verwacht.

13/01/2023

Deze compilatie is een redactionele selectie gebaseerd op de Europese berichtgeving van Belga. Deze wordt gepubliceerd op maandag en donderdag.