Bled – De Europese Unie moet “tegen 2030” klaar zijn om nieuwe lidstaten te integreren. Dat heeft de Europese Raadsvoorzitter Charles Michel maandag bepleit tijdens een conferentie in het Sloveense Bled.

“Nu we de volgende strategische agenda van de EU voorbereiden, moeten we een duidelijke doelstelling vastleggen. Ik denk dat we – aan beide kanten – tegen 2030 klaar moeten zijn om uit te breiden”, zo verklaarde Michel op het strategische forum in Bled. “Dat is ambitieus, maar noodzakelijk. Het toont dat we het menen”, aldus de Belgische oud-premier.

“2030 is ambitieus, maar noodzakelijk. Het toont dat we het menen.”

Europese Raadsvoorzitter Charles Michel

De EU heeft sinds de toetreding van Kroatië in 2013 geen nieuwe landen meer opgenomen. Dat had enerzijds te maken met uitbreidingsmoeheid in sommige lidstaten, met name in het westen, maar ook met de trage vooruitgang in sommige landen van de Westelijke Balkan die al twee decennia een perspectief op lidmaatschap hebben.

De Russische invasie van Oekraïne heeft de geostrategische kaarten echter grondig door elkaar geschud en het uitbreidingsproces een nieuw elan gegeven. Oekraïne en Moldavië kregen in de zomer van vorig jaar plotsklaps de status van kandidaat-lidstaat, wat ook de aandacht voor de uitbreiding naar de Westelijke Balkan hernieuwde aandacht gaf.

De uitbreiding zal op de agenda staan van de komende topbijeenkomsten van de Europese staatshoofden en regeringsleiders. Zo moeten ze zich uitspreken over de vraag of Oekraïne en Moldavië klaar zijn om toetredingsonderhandelingen aan te knopen. De Europese Commissie zal daarover dit najaar een aanbeveling presenteren.

Naast Oekraïne en Moldavië hebben ook vijf landen uit de Westelijke Balkan (Servië, Montenegro, Noord-Macedonië, Bosnië-Herzegovina en Albanië) en Turkije. Ze zitten echter in uiteenlopende fases van het toetredingsproces. Met een land als Servië wordt al een tiental jaar onderhandeld, terwijl Bosnië-Herzegovina pas eind vorig jaar de status van kandidaat kreeg. Met Turkije zijn de onderhandelingen al sinds 2018 bevroren.

Michel erkende dat “het trage tempo” richting de EU “velen heeft ontgoocheld, zowel in de regio als in de EU”. Hij beklemtoonde echter dat toetreding plaatsvindt op basis van verdienste, waarbij de kandidaten niet enkel de basisprincipes van democratie en rechtsstaat moeten naleven, maar ook alle Europese wetgeving moeten overnemen en economisch het hoofd boven water moeten kunnen houden op de eenheidsmarkt.

Michel zei dat ook de EU intern haar huiswerk zal moeten doen en zich zal moeten hervormen om nieuwe leden te kunnen begroeten. “Het integreren van nieuwe leden in onze Unie zal niet makkelijk zijn. Dat zal ons beleid, onze programma’s en onze budgetten beïnvloeden. Het zal politieke hervormingen en politieke moed vergen”, waarschuwde hij.

De Europese Commissie laat zich echter niet vastpinnen op een deadline. “Uitbreiding is een proces gebaseerd op verdiensten, wat betekent dat kandidaat-lidstaten toetreden wanneer ze er klaar voor zijn”, reageerde een woordvoerster.

28/08/2023

Borrell acht evacuatie Europeanen uit Gabon niet nodig

Brussel/Toledo – De staatsgreep in Gabon is niet van dezelfde aard als de coup die eind juli in Niger plaatsvond. Dat heeft hoge vertegenwoordiger van het Europees buitenlands beleid Josep Borrell donderdag onderstreept. De situatie in het land is rustig en het is volgens hem niet nodig om Europeanen te evacueren.

“Uiteraard zijn militaire staatsgrepen niet de oplossing, maar men mag niet vergeten dat de verkiezingen in Gabon gepaard gingen met onregelmatigheden. Er zijn militaire coups, en er zijn institutionele coups waarbij niet naar de wapens moet worden gegrepen”, verklaarde Borrell voor een informele bijeenkomst van de Europese buitenlandministers in Toledo.

Hoge vertegenwoordiger van de EU Josep Borrell. – Foto: EFE/ Ángeles Visdómine

In tegenstelling tot de situatie in Niger lijkt het voor Borrell niet nodig om de zowat 10.000 Europese onderdanen uit Gabon te evacueren. “De situatie is radicaal anders. Het is er kalm. We zien geen risico op geweld. Geen enkel land heeft bezorgdheid getoond”, klonk het bij de hoge vertegenwoordiger.

In Gabon hebben militairen woensdag “het einde van het regime” aangekondigd en president Ali Bongo Ondimba, die al 14 jaar aan de macht is, onder huisarrest geplaatst. Dat gebeurde net na de bekendmaking van zijn nieuwe zege bij de presidentsverkiezingen van zaterdag. “Als men de verkiezingen vervalst, dan is dat ook een irreguliere manier om de macht te grijpen”, stelde Borrell vast.

31/08/2023

Von der Leyen wil Nederlander Hoekstra klimaatportefeuille geven

Brussel – Ondanks waarschuwingen uit socialistische hoek wil Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen de Nederlandse kandidaat-commissaris Wopke Hoekstra de bevoegdheid over het klimaatbeleid geven. Dat heeft von der Leyen dinsdag meegedeeld na afloop van een gesprek met Hoekstra.

Hoekstra zal “verantwoordelijk zijn voor klimaatactie, onder leiding van de uitvoerende vicevoorzitter voor de European Green Deal”, zo deelde von der Leyen mee. Volgens haar zal de regeringservaring van de Nederlandse christendemocraat “een sterke troef” zijn, “met name voor de Europese klimaatdiplomatie in de aanloop naar COP28 en voor klimaatfinanciering”. Volgens von der Leyen beklemtoonde Hoekstra tijdens het interview dat hij een ambitieus klimaatbeleid wil voortzetten.

De regeringservaring van Hoekstra zal “een sterke troef” zijn, “met name voor de Europese klimaatdiplomatie in de aanloop naar COP28 en voor klimaatfinanciering”.

Commissievoorzitter Von der Leyen

De Nederlandse regering had Hoekstra vorige week voorgedragen als nieuwe Eurocommissaris nadat Frans Timmermans was teruggekeerd naar de Nederlandse politiek. De sociaaldemocraat coördineerde als vicevoorzitter alle werkzaamheden rondom de Green Deal, de strategie die van Europa tegen 2050 een klimaatneutraal continent moet maken, en had ook de klimaatportefeuille rechtstreeks in handen.

Von der Leyen vertrouwde de rol van uitvoerend vicevoorzitter voor de Green Deal eerder al toe aan de Slovaakse sociaaldemocraat Maros Sefcovic. Tegen de achtergrond van het toenemende gebikkel tussen de linker- en rechterzijde over de Green Deal eiste de socialistische fractie in het Europees Parlement echter dat ook de klimaatportefeuille in de politieke familie zou blijven, maar daar geeft von der Leyen dus geen gehoor aan.

De kandidatuur van Hoekstra moet nu voorgelegd worden aan de lidstaten en het Europees Parlement, dat een hoorzitting met de Nederlander zal organiseren. De definitieve benoeming van Hoekstra vereist wel enkel een akkoord tussen von der Leyen met de lidstaten, na consultatie van het halfrond. Wel is afgesproken in een interinstitutioneel akkoord dat de Commissievoorzitter de resultaten van de consultatie in het Parlement “ernstig moet overwegen” vooraleer ze haar fiat geeft voor de benoeming.

29/08/2023

Deze compilatie is een redactionele selectie gebaseerd op de Europese berichtgeving van Belga. Deze wordt gepubliceerd op maandag en donderdag.