ЕУ конечно одлучи да се откаже од рускиот гас

Брисел (dpa) – Земјите од ЕУ конечно го одобрија целосното запирање на увозот на гас од Русија најдоцна до крајот на 2027 година. Според тоа, увозот на руски гас преку гасоводи треба постепено и најдоцна од 1 ноември 2027 целосно да се прекине, вклучително и долгорочните договори. 24 од 27-те земји на ЕУ во Брисел гласаа за соодветна уредба, со што беше постигнато потребното мнозинство. Според анализа на Европската комисија, целосното откажување од рускиот гас не претставува ризик за сигурноста на снабдувањето.

Нова уредба и покрај веќе донесените санкции за гас 

До почетокот на целосната руска инвазија врз Украина во 2022 година, снабдувањето со енергија во Германија и во многу други земји на ЕУ во голема мера беше обезбедено со помош на евтина нафта и гас од Русија. Преориентирањето бара време – особено затоа што треба да се избегнат преголеми последици врз потрошувачките цени на енергијата. Како последица на агресорската војна, ЕУ веќе воведе далекусежни забрани за увоз на руски енергенси како јаглен и нафта.

Сè уште гасот од Москва пристигнува во ЕУ, но од 2027 година ќе важи целосна забрана за увоз на течен природен гас (LNG) од Русија. Казнената мерка е дел од пакетот санкции против Москва донесен во октомври. Сега усвоената уредба, покрај забраната за увоз, треба да создаде и правна сигурност и за гасот од Русија што доаѓа преку гасоводи: додека санкциите против Москва мора да се продолжуваат на секои шест месеци и бараат едногласност меѓу земјите членки, сега предвидените правни измени важат трајно. 

Сепак, уредбата содржи своевидна безбедносна клаузула, доколку сигурноста на снабдувањето на една или повеќе земји членки биде сериозно загрозена. Во такви околности, Европската комисија би можела да им дозволи на засегнатите земји од ЕУ да ги суспендираат забраните за увоз на гас. Само ако една земја членка прогласи вонредна состојба, тогаш се дозволени временски ограничени испораки.

Русија остварува милијардни добивки од енергетски испораки 

И по речиси четири години војна, Русија и понатаму остварува милијардни добивки со енергетските испораки во ЕУ. Во првата половина на 2025 година, според податоците на статистичката служба на ЕУ Eurostat, ЕУ увезе течен природен гас од Русија во вредност од речиси 4,5 милијарди евра. Во 2024 година, според тоа, од таму бил увезен природен и преработен гас во вредност од 15,6 милијарди евра. За споредба: од САД пристигна гас во вредност од 19,1 милијарди евра. (26 јануари)