Брисел (ANSA) – На неговата социјална мрежа, Truth, Donald Trump најави царини од 10% почнувајќи од први февруари против Данска, Норвешка, Шведска, Франција, Германија, Велика Британија, Холандија и Финска – односно земјите кои се осмелија да испратат контингенти во Гренланд – сè до моментот кога „нема да се постигне договор за целосна и тотална купопродажба на Гренланд“. Италија не е меѓу земјите на удар.
Иако владата е меѓу потписниците на декларацијата издадена во поддршка на данскиот суверенитет, премиерката Giorgia Meloni од Токио појасни дека Рим ќе дејствува само во рамките на НАТО. Претседателот на САД дополнително се закани дека од 1 јуни 2026 царините за 8-те европски земји „ќе се искачат на 25%“ доколку не се најде договор. „Ставија во игра ниво на ризик што не е одржливо“, грмеше Trump.
Непосредна беше реакцијата на врвот на ЕУ: „Царините би ги загрозиле трансатлантските односи и би ризикувале да предизвикаат опасна спирала надолу“, предупредија во заедничка изјава Antonio Costa и Ursula von der Leyen, уверувајќи дека „Европа ќе остане обединета во одбраната на сопствениот суверенитет“.
Силно е незадоволството особено кај погодените земји: „Заканите се неприфатливи“, изјави Французинот Emmanuel Macron уверувајќи во „единствен и координиран одговор“, исто како и Германија која, „во тесен контакт со европските партнери“, најави „соодветни одговори во соодветен момент“. Мерка „целосно погрешна“, коментираше Британецот Keir Starmer.
Данска соопшти дека со „изненадување“ го пречекала соопштението на Trump, објаснувајќи дека „целта на зголеменото воено присуство во Гренланд, на кое се повикува претседателот, токму е подобрување на безбедноста во Арктикот“, повикана од тајкунот. Во понеделник генералниот секретар на НАТО, Mark Rutte, веќе имаше во агендата да го прими данскиот министер за одбрана, Troels Lund Poulsen, и министерката за надворешни работи на Гренланд, Vivian Motzfeldt, за да се направи пресек на состојбата.
Алијансата е во голем ќор-сокак и можноста за сојузничка безбедносна операција во Арктикот – и значи во Гренланд – по примерот на она што се случи во Источна Европа, со Sentinella Est, и во Балтикот, со Sentinella Baltica, се оценува како „прерана“. „Она што досега е напишано оди многу подалеку од актуелната состојба на работите“, вели извор со директно познавање на досието.
Тие, всушност, се операции на засилена безбедност кои не бараат формално разгледување во Северноатлантскиот совет, бидејќи овластувањата веќе се во рацете на Врховниот командант (Saceur), американскиот генерал Alexus Grynkewich. Кој, пак, е и Командант на американските воени сили во Европа. Многу е неверојатно, значи, човекот што Trump го избра да ги предводи силите на НАТО да дејствува против commander in chief (17 јануари).
go to the original language article
