Студија: Чешка и понатаму значително заостанува во ЕУ во користењето на сончева и ветерна енергија

Прага – Чешка и понатаму во ЕУ значително заостанува зад поголемиот дел од државите во искористувањето на сончевата и ветерната енергија. Додека во унијата производството на електрична енергија од сонце и ветер лани имаше заеднички удел од 30 проценти и првпат го надмина учеството на фосилните извори, во Чешка овој удел изнесуваше 6,6 проценти. Темпото на раст на уделот на соларната енергија во Чешка во последно време забавува, а уште полоша е ситуацијата кај ветерната енергетика. Тоа произлегува од анализата на институтот Ember, која е на располагање на ČTK.

Производството на електрична енергија од сонце лани во Чешка порасна на 4,4 тераватчасови (TWh), во 2020 година тоа беше 2,3 TWh. Уделот на фотоволтаичните електрани во производството иако во последните пет години повеќе од двојно се зголеми на ланските шест проценти, темпото на раст, според анализата, во последно време опаѓа.

“И покрај тоа што производството од сончева енергија во 2025 година порасна приближно за 0,8 TWh, годишното зголемување на нејзиниот удел беше пониско отколку во 2024 година. Тоа е загрижувачко, бидејќи Чешка сè уште има значителен неискористен соларен потенцијал и останува под просекот на ЕУ во искористувањето на обновливите извори,” изјави аналитичарката на тинк-тенкот Ember Tatiana Mindeková. Без обновување на темпото на раст, според неа, постои ризик досегашниот напредок да не доведе до подлабока промена на енергетскиот микс. “Чешка во трансформацијата на енергетиката ќе остане зад развојот во ЕУ,” предупреди таа.

Уште поизразено Чешка заостанува во искористувањето на ветерната енергија. Нејзиниот удел во домашното производство долгорочно стагнира околу еден процент. Просекот во ЕУ, пак, лани изнесуваше речиси 17 проценти.

Комбинацијата на ветер и сонце, според анализата, е многу ефикасна. “Кога напролет 2025 година дуваше слаб ветер, соларните електрани го компензираа тоа – и уделот на обновливите извори во ЕУ остана стабилен. Чешка, пак, ја нема оваа сигурносна мерка. Имаме само фотоволтаика – додека ветерната енергетика кај нас стагнира. А токму ветерот е клучот до поевтина електрична енергија,” изјави Jiří Beranovský од Факултетот за електротехника на Чешкиот технички универзитет во Прага (ČVUT). (22 јануари)