Havlíček сака да ги искористи средствата од фондовите на ЕУ за инвестиции во енергетските мрежи

Прага – Министерот за индустрија и трговија Karel Havlíček (АНО) сака за инвестиции во развојот и зајакнувањето на домашните енергетски мрежи повеќе да ги користи парите од европските фондови, особено од Модернизацискиот фонд и од унијната одбранбена програма SAFE. Според него, Чешка на тој начин би можела да повлече десетици до стотици милијарди круни. Со тоа сака да го ограничи влијанието на инвестициите врз висината на регулираниот дел од цените на енергијата. Хавличек го изјави тоа во интервју за ЧТК.

Крајните цени на енергијата, кои ги плаќаат потрошувачите, се состојат од трговски и регулиран дел. Трговскиот дел го утврдуваат добавувачите, а регулираниот, пак, државата преку Енергетскиот регулаторен уред (ЕРУ). Во регулираниот дел од цената на енергијата пред сè се вклучени надоместокот за пренос и дистрибуција.

Владата на премиерот Andreje Babiše (АНО) во декември одлучи дека државата наредната година целосно ќе го преземе финансирањето на поддржаните извори на енергија (POZE), меѓу кои спаѓаат обновливите и секундарните извори на енергија. Државниот буџет за 2026 година со тоа дополнително ќе се оптовари со околу 17 милијарди круни, па така вкупно државата за надоместоци ќе даде повеќе од 41 милијарда круни. Досега финансирањето на POZE беше поделено меѓу државата и потрошувачите. Целта на промената беше намалување на регулираните цени на електричната енергија, која за оваа година за домаќинствата на годишно ниво се намали за 15 проценти.

“Ќе продолжиме секако и понатаму,” рече Хавличек. Префрлањето на надоместоците за POZE целосно на државата според него беше најбрзата можна мерка за намалување на цените на енергијата. Следните чекори, според него, веќе ќе бараат повеќе време. Министерот сака да се фокусира на другите надоместоци кои се поврзани со регулираната цена на енергијата. Во неа во наредните години сè повеќе треба да се одрази растечката потреба од инвестиции во развојот и одржувањето на енергетските мрежи. “Решенијата се повеќе, но не се краткорочни,” наведе тој.

За инвестициите затоа Хавличек сака повеќе да ги користи европските програми. Парите сака да ги повлекува пред сè од Модернизацискиот фонд и програмата Safe, која ЕУ ја издвојува за зајакнување на инвестициите во европските одбранбени капацитети. Според министерот, инвестициите во преносниот и дистрибутивниот систем се клучни за отпорноста и безбедноста на државата. Парите од европските фондови, според Хавличек, треба да го ограничат влијанието на големите инвестиции врз регулираниот дел од цените на енергијата. Без дополнителни чекори, според министерот, во наредните години тие би растеле значително. Тој одби дека владата се подготвува да го намали ДДВ на енергијата. “Долгорочно тоа не е решение, а покрај тоа со тоа нема да им помогнеме на фирмите,” рече Хавличек. (8 јануари)